#EHPOleaks: wie betaalt die digitale muziekrevolutie van gisteren? Precies.

Interessant stuk van Hans Hulst gisterenmiddag (vandaag ook in de Volkskrant), nog betere gedachtenwisseling daarna. De moeite van het lezen zeer waard; staat ook mijn standpunt bij. Tegelijkertijd beweging in mijn inbox:

'Ik las het stuk op je blog. Hans schrijft o.a.:

'Dit businessmodel [streaming] wordt gefinancierd over de rug van artiesten, waarbij grote platenmaatschappijen een betere deal hebben gekregen dan de onafhankelijken. Zij krijgen niet alleen meer uitbetaald dan de kleintjes, zij hebben daarnaast aandelen ontvangen en eten mee uit de advertentieruif.'

Dat Hans' aantijging niet uit de lucht is gegrepen, heb ik met mijn eigen band en muziek ervaren. Ook wij wilden graag in alle downloadwinkels liggen met onze eerste release. Enig speurwerk leerde me dat Target Media/Aim4Music de meeste Nederlandse downloadwinkels van content voorziet. Target stuurt kleine, onafhankelijke partijen echter door naar Boep.nl, een losjes aan haar gelieerd bedrijf. Target zorgt ook voor de techniek van Boep. Het contract dat ik van Boep ontving blijkt niet fraai: artiesten krijgen 35% van het bedrag dat door downloadwinkels wordt doorbetaald, minus de Buma/Stemra afdracht, Boep krijgt de resterende 65%. Dat is nogal een marge voor een digitaal doorgeefluik! De contractduur is ook erg lang: 5 jaar. Vijf jaar geleden kenden we Adele nog niet. Ik denk niet dat zij op dit moment 65% van iedere euro aan iTunes betaalt... En dat zou ik ook niet willen als onze band in 2014 de nieuwe Coldplay is.

Via een vriend bij een platenmaatschappij heb ik bevestigd gezien dat grote partijen heel andere deals hebben. Zij ontvangen 60% of meer. Deze 2 contractclausules maken bovendien wantrouwig:

7.3 Partijen verplichten zich de inhoud van deze overeenkomst niet openbaar te maken zonder schriftelijke toestemming van de andere partij, tenzij dit wettelijk wordt vereist. Alle gegevens met betrekking tot de diensten zal door beide partijen strikt vertrouwelijk worden behandeld.

7.7 Beëindiging van deze overeenkomst laat het bepaalde in artikel 7.3 van deze overeenkomst onverlet.

Spotify doet ook al zo geheimzinnig over de precieze financiële stromen.

Wat ik hiermee wil zeggen? Dat je als muzikant of artiest, toch de doorslaggevende factor in het maken van het product muziek, nog steeds een zeer slechte positie hebt in de keten. Jan en Alleman vangt meer of onderhandelt hogere tarieven. Mijn band kan zichzelf wel redden, maar ik ben bang dat andere muzikanten hun zakelijke belang soms laten versloffen.'

Een gewaarschuwde muzikant telt voor 2!

Saillant detail: Target Media verloor anderhalve maand geleden een rechtszaak tegen Buma/Stemra over het aanbieden van beltonen, downloads en streams. Target weigerde de contracten te ondertekenen.

Tweet

#EHPOleaks: Wat Ben Saunders verdient aan optredens (maar vooral John de Mol, zijn boeker, management en label) #tvoh

Begin deze maand plaatste NLpop.blog een post over de agenda van Voice of Holland-winnaar Ben Saunders: de teller stond op dat moment op 165 optredens in 2011. Blogger Herman Roggeveen merkte op dat het veelal om zg. tape shows ging en dat die strategie wat hem betreft botst met John de Mols ambitie om te zorgen dat Ben (en ik citeer) 'over 3 jaar op eigen kracht de HMH vult'. In de reacties onder die post stemde ik in met Hermans visie, wat me kwam te staan op een standje van Saunders' label 8Ball. Ben zou de komende maanden een flink aantal optredens met live band doen schreef Ronald de Bas: 'Ben doet 3 keer het voorprogramma van Kane in Ahoy', 3 maal raden... met band. Ook voor een festival als Concert At Sea is Ben uitgenodigd. Weer 3 maal raden; met band. En nog 3 maal raden, hoeveel van de 165 aanvragen denk je dat er voor festivals zijn? Veel. En met band.' Ik haalde bakzeil.Uit wat nader onderzoek bleek overigens dat tot Koninginnedag Saunders het overgrote deel van zijn optredens met tape doet. En voor alle duidelijkheid: daar is niks mis mee. Integendeel. Het is lastig genoeg om in Nederland een boterham te verdienen met muziek. Door de kosten laag te houden en tóch een show te geven waar de mensen voor komen, blijft je boekhouding gezond. Dat juich ik toe. Ik ben het slechts met Herman eens dat die strategie niet helemaal rijmt met de muzikale ambities die John de Mol uitsprak bij Pauw & Witteman.

Afgelopen vrijdag schreef het AD dat Ben de eerste 3 maanden na de TVOH-finale slechts 20% overhoudt aan optredens. Eén addertje onder het gras vermeldt het AD niet: label, management en boeker mogen tevens alle kosten recoupen (inhouden) op alle inkomsten, dus ook op optredens. Dat zou voor Ben kunnen betekenen dat die 20% niet eens gehaald wordt.

Wat betekent dit concreet voor Bens inkomsten?
Laat ik 1 ding glashard voorop stellen: ik ken de contracten van Ben niet. In onderstaande berekening ga ik er vanuit dat de 20% die het AD noemt, klopt. Als dat niet zo is, klopt ook mijn berekening niet. Ik heb echter contact met betrouwbare insiders en die zijn niet verbaasd over dat percentage en de genoemde termijn van 3 maanden na de finale van TVOH. Reken mee, want dan wordt duidelijk waarom tot Koninginnedag Ben veel met tape te zien en te horen zal zijn.

Per weekend staan nu min. 8 à 10 boekingen. In 3 maanden betekent dat 120 à 140 boekingen, want Ben treedt ook doordeweeks op. Wat betalen de zalen die hem boeken voor een tapeshow en wat ontvangen alle betrokkenen ongeveer?

Totale gage € 6.975,00 *
Boeker AT Producties (10%) € 697,50
Kosten geluid € 400,-- **
Transport € 375,--
Gage backingvocalisten € 600,--
Ben Saunders (20%) € 1.395,--
8 Ball/John de Mol € 3.507,50

* = het AD en het artikel waar ik naar link noemen een gage van € 9.000. Dat klopt niet. Ben is betaalbaarder te boeken bij de meeste boekingskantoren. Boek je hem via een dergelijk bureau dan gaat van dit bedrag doorgaans een paar honderd euro zg. 'bureaukorting' af.
** = als deze kosten hoger uitvallen, kan dit dus op basis van zijn contract van Bens gage ingehouden worden.Vermenigvuldig je genoemde bedragen met het aantal geplande optredens in de komende 3 maanden dan verdienen De Mol en 8Ball al snel €500.000. AT verdient € 100.000 (waarvan vermoedelijk een deel alsnog naar 8Ball gaat, als bedenker/eigenaar van het TVOH-format. Dit heet een zg. kickback). Ben houdt ongeveer € 850 netto per boeking over, maar moet hiervan zijn eigen kosten betalen en mogelijk dus additionele kosten die door zijn label, management, boeker of De Mol ten laste van de shows kunnen worden gebracht. Simpel voorbeeld: als het huren van de apparatuur € 100 duurder uitvalt, draait Ben op voor die kosten.

Wat is mijn punt?
Niet dat 8Ball, De Mol of AT niet (goed) mogen verdienen aan Bens succes. De Mols bedrijf is bedenker van het format, op de rug waarvan Ben zijn big break kreeg. 8Ball betaalt zijn opnamen, doet management, marketing en promotie, AT verzorgt zijn boekingen. Voor-wat-hoort-wat. Die inkomsten en percentages moeten echter wel redelijk, helder en beheersbaar zijn voor Ben en in verhouding staan tot de bijdrage die eenieder levert. Als het AD gelijk heeft, vind ik 20% niet redelijk. En alle kosten ten laste van zijn gage brengen is niet helder en onbeheersbaar voor Ben.

Vooralsnog is het zo dat winnaars van talentenshows geen lang (artistiek) leven is beschoren. De Mol spreekt hardop de ambitie uit om die trend met TVOH en Ben om te buigen. Laten we het hopen. Resultaten uit het verleden wekken echter de indruk dat dat een lastige opgave is, maar meer nog strookt de strategie rond Ben niet met De Mols woorden. Alles lijkt vooral gericht op inkomsten op korte termijn in plaats van een lange-termijncarrière. Prima, maar vertel het Ben. En vooral: als een belegde boterham het voornaamste doel is, laat Ben dan vanaf dag #1 fatsoenlijk meedelen. Tegen de tijd dat hij meer dan 20% ontvangt, zou zijn carrière over kunnen zijn.

[UPDATE:] Bens boeker Edwin Jansen van AT Productions reageert.

[UPDATE II:] Contracten nog steeds niet helemaal fris daar...

Tweet

#EHPOleaks: €250.000 van componisten & auteurs naar de directeur van 538

Uit de Volkskrant van vanmorgen [click to enlarge, met dank aan Paul]:Wat mij betreft de onthulling van de week. Schandalig, moet iets aan gedaan worden. En snel. Sinds mijn Trijntje-post heb ik de smaak te pakken als onderzoeksjournalist (check die statistieken), dus stak ik hier en daar mijn licht op. Wat blijkt? Directeur Jan-Willem van Brüggenwirth ontving afgelopen jaar €250.000 (een kwart miljoen!) aan inkomsten over het auteursrecht van jingles en bumpers die op Radio 538 worden uitgezonden. Muzikaal werk dat andere componisten en auteurs in opdracht maakten van zijn station (en vast niet met zo'n jaarsalaris...), maar waar ook Van Brüggenwirth jaarlijks voor bij Buma/Stemra aanklopt. Hij kreeg een deel van dit 'kadootje' van Erik de Zwart, waarschijnlijk de bedenker van dit trucje. De Zwart heeft ook tientallen 'werken' op zijn naam staan bij Buma/Stemra en heeft deze, samen met zijn functie, overgedragen aan Van Brüggenwirth. Dit duidt erop dat hij het geld niet (volledig) in eigen zak steekt, maar dat 538 bij componisten en auteurs bedingt dat een deel van iedere compositie op naam van Van Brüggenwirth komt te staan om zo de inkomsten van het station te verhogen. Ik vermoed dat Van Brüggenwirth voor (en ik citeer) 'de extra administratie' en het spelen van 'doorgeefluik' een fijne 13e maand ontvangt van zijn broodheer. Volgens het Volkskrant-artikel eist Ab Trik iets vergelijkbaars van componisten en auteurs die jingles maken voor Sky Radio.Joris checkte Buma/Stemra's titelcatalogus en merkt op dat het 'slechts' om jingles, bedjes e.d. gaat. Geen complete songs of hits dus. Realiseer je dan dat Buma/Stemra uitbetaalt per seconde airplay en bereik van het station (dat legt songschrijver Marinus hier uit). Menige bumper komt vaker voorbij dan de laatste hit van Jan Smit, Bløf of Ben Saunders. Maakt in 1 klap duidelijk waarom iedere plaat en ieder commercialblok op 538 en Sky wordt aan- én afgekondigd met zo'n lellebel: kassa voor Ab, Jan-Willem en hun werkgevers. Sky en 538 printen geld.

En waarom staan Ab en Jan-Willem in plaats van Sky en 538 ingeschreven bij Buma/Stemra? Bedrijven en rechtspersonen kunnen pas sinds kort en onder heel strikte voorwaarden als auteur of componist ingeschreven staan bij Buma/Stemra. Vandaar. En Jan-Willem, Ab, 538 en Sky hebben vast geen zin in pottekijkers...

De toon van de Volkskrant suggereert enigszins dat Buma/Stemra iets aan deze nare praktijken kan doen. Dat is niet waar. Sterker nog, Buma/Stemra is door de overheid gemachtigd om de gelden die gemoeid zijn met auteursrechten te innen en verdelen om dit soort praktijken te voorkomen! Buma/Stemra betaalt uit op basis van de opgaven van componisten, auteurs en zenders (meer daarover in deze serie) en gebruikt juist de kracht van het collectief om te voorkomen dat machtige opdrachtgevers componisten en auteurs onder druk zetten ('Als je Jan-Willem niet als medeschrijver voor je jingle opgeeft, geven we de klus aan iemand anders'). Die opgaven stellen componisten, auteurs en zenders op, niet Buma/Stemra. De enige die in deze iets kan doen is de overheid. Terecht dus dat de VVD dit gesjoemel 'diefstal en moreel verwerpelijk' noemt en kamerleden Taverne en Schaart aan de staatssecretaris van Veiligheid & Justitie en de Minister van Economische Zaken, Landbouw & Innovatie vandaag de volgende kamervragen stelden:

1. Heeft u kennis genomen van de Volkskrant-artikelen 'Radiobazen betaald voor liedjes’ en ‘Over de rug van de componist’?
2. Bent u met ons eens dat het niet wenselijk is dat commerciële radiostations muzikanten en componisten onder druk zetten een contract te ondertekenen waarin ze auteursrechten overdragen aan radiostations in ruil voor het draaien van hun muziek?
3. Deelt u de mening dat het onwenselijk is dat werknemers van Sky Radio en 538 bij Buma/Stemra ingeschreven staan als (mede-)componist en zo geld ontvangen van muziek en teksten die zij niet zelf schreven?
4. Deelt u onze zorg dat hier sprake lijkt te zijn van misbruik van machtspositie en valsheid in geschrifte door radiostations. Zo ja, bent u bereid zo spoedig mogelijk onderzoek te doen naar strafbare feiten en zo nodig hier hard tegenop te treden?
5. Is het mogelijk het overdragen van auteursrechten aan radiostations, resp. andere niet bij de creatie betrokken personen, strafbaar te stellen?

Niet misselijk.

Uit eigen ervaring weet ik dat ook bureaus die in opdracht van merken en reclamebureaus muziek voor commercials, films en soundtracks laten vervaardigen, zich schuldig maken aan vergelijkbare praktijken. Een muzikant schrijft en componeert een song in opdracht, maar deze wordt alleen gebruikt als 4 medewerkers van het desbetreffende bureau als mede-auteurs worden opgegeven bij Buma/Stemra. Resultaat: 80% van je inkomsten weg. Naast de overheid moeten ook componisten en auteurs zich roeren om een eind te maken aan dit soort kolder.

Wie staat als eerste op?

Ik houd de ontwikkelingen scherp in de gaten. Wordt ongetwijfeld vervolgd.

Tweet

Trijntjes CD bij het AD - een rekensom

De talk of the town in de Nederlandse muziekindustrie was deze week, naast de winnaar van de Popprijs, zonder twijfel de deal van het Algemeen Dagblad met Trijntje Oosterhuis. De krant verhoogde afgelopen zaterdag zijn oplage met 200.000 kranten en gaf in totaal 750.000 exemplaren weg van Trijntjes nieuwe album Sundays in New York. Meer konden de persen niet aan. Dit tot woede van Hans Breukhoven, directeur van winkelketen Free Record Shop: 'Trijntje hoeft bij mij niet meer aan te komen met nieuw werk.' Hij vindt het 'een grote fout van Trijntjes platenmaatschappij en haar management.' Dat dachten zij ook toen jij je winkelvloer vulde met koelkasten vol Pepsi, Hans. Nou niet zeuren!De reden dat iedereen het erover heeft, is natuurlijk omdat we allemaal willen weten hoe de deal precies in elkaar steekt. En vooral wat iedere partij eraan overhoudt. Vulden Trijntje en haar management op 1 zaterdag hun zakken, wint haar platenmaatschappij EMI of doet het AD zijn voordeel bij deze samenwerking? Reden om wat onderzoek te doen en een aantal bronnen te raadplegen hoe en waarom deze deal tot stand kwam en hoe de financiële details eruit zien. Dat laatste is speculatief, maar ik meen dat mijn bronnen en inschattingsvermogen resulteren in een educated guess.

Tweet