Je muziek in FIFA12: hoe krijg je dat voor elkaar? (Wat doet een publisher? (9))

Met de nog immer dalende verkoop van CD's en de verkoop van LP's, mp3's en inkomsten uit streaming die dat bij lange na niet compenseren, wordt het zoeken naar alternatieve inkomstenbronnen steeds belangrijker. Sponsoring, lucratieve samenwerkingen of je muziek in commercials en games is zo'n alternatieve inkomstenbron. Daarbij kun je de hulp van een publisher soms best gebruiken.

Lucas van Slegtenhorst, general manager van music publisher Chrysalis Songs Benelux, legt uit: ''s Werelds meestgekochte en populairste voetbalgame FIFA wordt mede geroemd vanwege de altijd sterke soundtrack, met muziek van bands en artiesten van over de gehele wereld. Veel muzikanten willen graag dat hun song gebruikt wordt. Hoe je dat voor elkaar krijgt? Het begint zoals altijd bij de muziek. Je moet de game goed kennen om te weten welke muziek de gamemakers leuk vinden en het liefst gebruiken. Voetbal is actie dus een lounge track of jazz heeft geen zin, uptempo rock en electronische muziek zitten wel in de goede richting. Je moet een ‘kick’ voelen als je in de game zit, de adrenaline voelen stromen als je de muziek onder het menu hoort voor de wedstrijd begint. Toen ik City van The Medics hoorde wist ik direct: dit is er eentje voor FIFA.'Maar hoe krijg je een song bij de music supervisor, de man/vrouw die bepaalt welke muziek daadwerkelijk in de game wordt gebruikt? 'Mijn netwerk bestaat uit verschillende music supervisors in binnen- en buitenland, direct of via onze buitenlandse kantoren', vertelt Lucas. 'We hebben dus ook toegang tot de music supervision afdeling van Electronic Arts (EA) in Los Angeles, de producent van FIFA. Niet iedereen kan hier zomaar muziek naartoe sturen. 'We do not accept unsolicited material': enerzijds om te voorkomen dat men overladen wordt met muziek die niet geschikt is voor de game, anderzijds omdat EA als de dood is voor claims. Vandaar dat men het liefste werkt met tussenpersonen die rechtsgeldig werken en een eventuele licentie goed kunnen afhandelen. Een music publisher, platenmaatschappij, management of synch agent bijvoorbeeld. EA verzamelt songs in de periode februari tot en met juni, om daarna een keuze te maken voor de nieuwe FIFA game die eind september verschijnt. Het is zaak voor mij om in genoemde periode een aantal songs als suggestie te 'pitchen'. Hele albums stuur ik pas op als de music supervisor daarom vraagt naar aanleiding van een eerder verstuurde song. Ik stuur bewust niet teveel liedjes in om zo een betere kans te maken beluisterd te worden. Zelf heb ik ook meer aandacht voor mensen die mij af en toe een goede song sturen dan iemand die mij om de haverklap matige liedjes aanbiedt.' Herkenbaar, zeer herkenbaar. Vermoei me niet middelmatigheid, maak me nieuwsgierig met het beste!

Tweet

Wat doet een publisher? (8)

Via.

Ik heb het hier al eerder gezegd: onder invloed van de ontwikkelingen op internet gaan vele zaken op de schop. De dalende verkoop van geluidsdragers en de (illegale) uitwisseling van muziekbestanden zijn de opvallendste en meestbesproken gevolgen van de afgelopen jaren. Films en boeken zullen er uiteindelijk ook aan geloven, hoe hard conservatieve uitgevers ook denken dat het wel mee zal vallen. En al heeft het Europees Parlement afgelopen week dus besloten dat de duur van naburige rechten verlengd moet worden (zie het bericht hierboven en het protest halverwege mijn post van afgelopen vrijdag), ook die verlenging zal naar mijn mening ingehaald worden door de werkelijkheid. Ik geloof oprecht dat wij nog meemaken dat er creatiever en flexibeler wordt gekeken naar alle vormen van rechten met betrekking tot gebruik en verspreiding van muziek op internet. Misschien niet binnen 5 jaar, hopelijk wel binnen 15.

Die flexibelere omgang met rechten is een complex verhaal met vele kanten. Niet iedere muzikant (of zijn weduwe...) wordt daar vrolijker van, maar het is in mijn optiek uiteindelijk onvermijdelijk. Een bijzonder interessant artikel over dit onderwerp, een interview met schrijver en emeritus lector politicologie van de de kunsten (niet vergeten adem te halen!) Joost Smiers, stond zo'n anderhalve week geleden in NRC (klik voor vergroting of bewaar met de rechter muisknop):

Je hoeft het er niet mee eens te zijn, maar van nadenken over de eventuele gevolgen is nog nooit iemand slechter geworden. Of zoals de overheid ooit propageerde: een slimme meid is op haar toekomst voorbereid. Dat het beheren en dus de aankoop van rechten tot die tijd een zeer interessante en lucratieve investering is, blijkt wel uit dit bericht in dezelfde krant:Als je niks van auteursrecht, naburig recht, Buma, Stemra, Sena, publishing en muziekuitgeverijen begrijpt, lees je de 8-delige serie Wat doet een publisher? op EHPO. Of een uitstekende (en gezond kritische) samenvatting met deze blogpost in eenvoudige Jip & Janneke-taal. Bookmarken om altijd terug te kunnen vinden!

Tweet

Wat doet een publisher? (aanvulling)

Ik bedacht me dat ik in de serie posts over publishing, naast de hoogte van je voorschot, 1 ding ben vergeten waar veel lezers nieuwsgierig naar zullen zijn: wat levert het nu op als ik mijn single op de radio hoor? Die vraag heb ik aan 2 ervaringsdeskundigen voorgelegd:Marinus de Goederen (a balladeer, optredens en airplay op o.a. 3FM, TMF/MTV met Swim with Sam, Fortune Teller en op 3FM, Q Music, TMF/MTV met Mary Had A Secret van nieuw album Where Are You, Bambi Woods?): "Volgens mij kun je stellen dat 1x draaien op een publieke (nationale) radiozender je als songschrijver al snel €15 à 30 oplevert. Ik weet niet of het uitmaakt of je in De Arbeidsvitaminen wordt gedraaid of ’s nachts door Roosmarijn [dat scheelt inderdaad, red.]. BUMA rekent per seconde trouwens, dus een nummer half gedraaid wordt ook maar half uitbetaald en een nummer van 4:30 min. krijgt meer dan een liedje van 2:00 min. Dat vindt Blur met Song 2 dan weer jammer. Een nummer van een bevriende band waaraan ik heb meegeschreven staat voorlopig nog 100% op mijn naam omdat zij niet bij BUMA zijn ingeschreven. Acht keer gedraaid op 3FM: €168. Overigens: een voorprogramma van een grote band in Ahoy’ levert ook zo anderhalf honderd euro op."Michiel Flamman (SOLO, veel optredens en airplay op o.a. Radio 2 en 3FM met Mind en Come Back To Me. Die laatste werd zelfs Paradeplaat, de meestgedraaide single op Radio 2 die week. Het prachtige nieuwe album Before We Part komt 14 november a.s. uit): "Wat Marinus zegt klopt min of meer, maar het lastige is dat veel onduidelijk is. Over een grotere hit wordt ook een groter deel afgerekend. BUMA redeneert: een grotere hit wordt vaker gedraaid in een kroeg e.d. en krijgt daarom een groter deel uitbetaald. De Borsato's van deze wereld krijgen daardoor altijd meer, maar da's ook wel wat terecht."

Dank Marinus & Michiel (die van SENA geld kreeg voor Marinus' Swim with Sam: hij is te horen in de koortjes van het refrein). Als je na deze serie nog steeds niks van auteursrecht, naburig recht, Buma, Stemra, Sena, publishing en muziekuitgeverijen begrijpt, lees dan een uitstekende (en gezond kritische) samenvatting in eenvoudige Jip & Janneke-taal in deze blogpost. Bookmarken om altijd terug te kunnen vinden!

Tweet

Wat doet een publisher? (slot)

Onderstaand het voorlopig laatste deel in deze serie. Laat in de reacties weten of een lange, inhoudelijke serie als deze nuttig is. Of liever meer pLaatjes dan pRaatjes? Laat je horen!

Geen enkele publisher kan garanderen dat hij met jouw handtekening je inkomstenstroom met 33% vergroot. Lourens van People You Know zou daarom graag zien dat publishingcontracten anders worden opgesteld:

Publishers proberen je muziek te koppelen aan een merk/reclame enz. Daarvoor staan vergoedingen waar zij een percentage van krijgen. Ik snap niet waarom dat altijd gekoppeld moet zijn aan mijn publishing: delen in het auteursrecht. Ze verdienen dan vooral aan allerlei zaken waar ze niets voor hoeven te doen: CD-persing, gedraaid worden op de radio etc. Als ik een plugger inhuur weet ik in grote lijnen waar ik aan toe ben, afgezien van zijn bonussen (maar daar is pas sprake van bij succes). Bij een publisher moet je je binden zonder dat je een idee hebt wat ze ervoor doen. Als muzikant zou ik graag naar een nieuw soort publishing-deal gaan, met kortlopende contracten, misschien zelfs met een afgesproken bedrag, net als bij een plugger.

Lucas van Slegtenhorst van Chrysalis Music Publishing antwoordt:

Een actieve publisher begeleidt een componist en zijn composities en zorgt er inderdaad voor dat zijn of haar songs op compilaties komen en in zoveel mogelijk TV-programma's, films, reclames en computergames [dit worden synchronisaties of 'synchs' genoemd, red.]. Daarnaast probeert een publisher via zijn netwerk om de componist (die in sommige gevallen ook de artiest is) verder te helpen. Een plek op Noorderslag of een deal met een Duits label komt zo mede door het netwerk van de publisher tot stand. Dat we delen in de auteursrechten is wettelijk toegestaan. In Nederland maximaal 1/3, minder wanneer we een kickback doorbetalen aan de componist. Vergeet niet dat we vaak aan de wieg staan van het succes van een componist-artiest. Zonder Chrysalis' hulp was het zeer succesvolle debuutalbum van MOKE er waarschijnlijk nooit gekomen.

Het is altijd zaak om goed in te schatten welke publisher bij jou past en welke een goede naam heeft. Zijn er aanwijsbare successen door de publisher behaald? Welke synchs heeft de publisher gescoord voor lokale songwriters in Amerika? Vervolgens bepaal je zelf of je het waard vindt om een stuk van je auteursrecht weg te geven. Als je denkt dat je zonder hulp van een publisher jaarlijks €1000 van BUMA/STEMRA krijgt en mét zijn hulp €20.000 dan is het zeker de moeite waard!

Een publisher moet je toetsen op wat hij al gedaan heeft. Vervolgens moet je hem/haar vertrouwen en zijn werk laten doen. Als je songs goed zijn, zal er vroeg of laat iets mee gebeuren nadat hij ermee aan de slag gaat. Het vergelijken van publishers verschilt nauwelijks van het vergelijken van radiopluggers: van beiden weet je dat ze met je liedje aan de slag gaan, maar een garantie dat je op de 3FM-lijst of in Grey's Anatomy komt heb je nooit.

De business van music publishing is het creëren van een catalogus songs die steeds groter wordt en meer waarde vertegenwoordigt. Als een publisher een contract voor een kortere termijn aangaat is hier geen sprake van. Zakelijk gezien is dat voor een publisher dus niet interessant. Er zijn overigens bedrijven die op basis van jouw wensen werken. Dat zijn alleen geen echte publishers en van een goed internationaal netwerk en slagkracht is vaak geen sprake.
 
Conclusie: Kijk wat een publisher met vergelijkbare componisten heeft gedaan en bedenk dan of dat ook bij jou zou kunnen lukken. Dan kan het interessant zijn om je bij die publisher aan te sluiten. En vergeet vooral niet hele goede liedjes te schrijven!

Dank voor je vraag Lourens en dank voor het uitgebreide antwoord, Lucas!

Tot slot: dat zelfs een complexe (schimmige?) dienst als publishing tegenwoordig internet op kan, bewijst dit nieuwe initiatief. Silence Is Sexy probeert het uit en ik ben benieuwd of deze gratis online service uiteindelijk ook een Nokia-commercial kan opleveren. Horen we van je, Pim?

[update: in de reacties laat Jim weten al $40 te hebben verdiend!]

Tweet

Wat doet een publisher? (6)

De geldstromen die voortvloeien uit je rechten zijn nu min of meer duidelijk: BUMA, SENA en STEMRA innen en betalen deze uit en houden een % in voor hun kantoor, directeur, telefoniste en kantine (vrijdag: Visdag). Maar wat doet een publisher daartussen?

Een publisher stelt zich eigenlijk op tussen BUMA/STEMRA en SENA bij het uitbetalen van de vergoedingen aan jou. Het is feitelijk niets anders dan een dienstverlener die aanbiedt de vergoedingen waar jij recht op hebt bij BUMA/STEMRA en SENA 'op te halen'. Voor die dienstverlening houden ze standaard 1/3 van je totale vergoeding in (het publishers-aandeel), 2/3 betalen ze aan jou door (het auteursaandeel). Buiten Nederland is die verhouding zelfs 50/50. Wanneer je een gewilde of succesvolle componist of tekstschrijver bent, kun je onderhandelen over het deel dat je publisher inhoudt. Van zijn 1/3-deel betaalt je publisher je dan nog een extra percentage door: de kickback. Het ligt aan je naam, faam, hits en de onderhandelingskwaliteiten van je manager hoe groot die kickback is.

De grote vraag is natuurlijk: waarom zou ik iemand (in het slechtste geval) 1/3 van het geld geven dat ik met een simpele actie ook zelf bij BUMA/STEMRA en SENA kan ophalen? Twee belangrijke redenen:

1. Je songs worden niet alleen in Nederland gedraaid en gebruikt. Een publisher heeft kantoren in het buitenland of is een samenwerking aangegaan met een buitenlandse publisher die bij de lokale BUMA/STEMRA en SENA jouw vergoedingen ophaalt en doorsluist naar Nederland. Het is vrijwel onmogelijk en in elk geval (te)veel werk om dit zelf goed en snel te doen en zo krijg je uit het buitenland toch waar je recht op hebt. Uiteraard doet een publisher dat niet gratis: ook de huur van het buitenlandse kantoor moet betaald worden. Tussen je Nederlandse publisher en zijn buitenlandse collega zit standaard een strijkstok. Ook nu geldt dat tot op zekere hoogte onderhandelbaar is hoe dik die internationale strijkstok precies is.
   
2. Je publisher maakt de taart groter. Hij zet zich actief in om je inkomsten als auteur te vergroten: hij biedt jouw songs aan voor gebruik in films, games en reclames, vraagt je nieuwe dingen te schrijven voor datzelfde doel of te schrijven voor andere artiesten. Op die manier is Guus beter geworden van Antonie. Als dienstverlener bewijst je publisher zijn meerwaarde door additionele inkomsten voor je binnen te halen die je zonder hem of haar niet had gehad. Sterker nog: die additionele inkomsten moeten je totale inkomsten met meer dan 1/3 vergroten om een publishingdeal zinvol te maken! Actieve en succesvolle publishers hebben daarom directe lijnen naar reclamebureaus, filmmaatschappijen, de publishers van andere schrijvers & artiesten, game- en TV-producenten. Zo heeft Chrysalis Alamo Race Tracks 'Black Cat John Brown' in 'Grey's Anatomy' gekregen (en naar verluid $25.000 voor de band opgehaald!).

Naast deze 2 zakelijke argumenten is er nog een derde die minder makkelijk in geld is uit te drukken: je publisher kan je, net als een A&R-manager, helpen bij het ontwikkelen van je eigen muziek. Daarin een coachende rol spelen. Door feedback op je songs, maar ook door je met anderen te laten schrijven of te investeren in een inspirerende 'writing trip'. Dat is natuurlijk ook iets waard.

Morgen sluit ik deze serie af met een voorbeeld lezersvraag + het antwoord van een publisher en, geheel in de traditie van dit blog, een nieuw on-line initiatief waardoor je misschien geen publisher nodig hebt om je muziek in Grey's Anatomy te krijgen.

Tweet

Wat doet een publisher? (5)

Dit dreigt een lange serie te worden, misschien wel tot het einde van deze week. Een aantal lezers gaat dat wellicht boven de pet. Onthoud dan dat rechten de meest waardevaste investering in de muziekindustrie zijn (voor zolang het duurt). Voor muzikanten is dit de spreekwoordelijke Kip met de Gouden Eieren. Dat alleen zou voldoende aansporing moeten zijn om deze posts aandachtig te lezen. Laten we het verluchtigen met een ander voorbeeld:

Bløf, Marco Borsato & John Ewbank

Marco en Bløf wisselen jaarlijks stuivertje als meestgedraaide artiest op de Nederlandse radio. Inmiddels heb je gezien dat dit qua inkomsten om flinke sommen geld gaat. In het geval van Bløf schrijven en spelen alle bandleden (in wisselende samenstelling) mee en ontvangen dus allemaal een vergoeding van BUMA/STEMRA en SENA. Marco's hits worden meestal geschreven door John Ewbank. Als uitvoerend muzikant ontvangt Marco geld van SENA, BUMA keert componist en tekstschrijver John uit. En als Marco zich deze week 8 avonden in Arnhem in het zweet werkt (en daar niet armer van wordt), turft BUMA mee en zit John lachend thuis.

Maar let nu op: John en Bløf lachen ook als jij je setlist niet inlevert bij BUMA. Of als Carl Cox de platen die hij heeft gedraaid niet opschrijft en de lijst naar BUMA/STEMRA opstuurt. Hoe zit dat?

Uit deze serie (zoals hier) blijkt dat BUMA/STEMRA en SENA op een enorme plas geld zitten door het innen van alle vergoedingen. Daar worden naast hun eigen salarissen o.a. Jerney Kaagman en de Harpen van betaald. En niet te vergeten de bijbehorende borrels waar de complete Nederlandse muziekindustrie elkaar feliciteert. Hoe nauwkeurig de registraties en administraties van BUMA/STEMRA en SENA ook zijn, er zijn altijd geïnde vergoedingen die niet geclaimd worden door de rechthebbenden en derhalve niet uitgekeerd worden. De reden daarvoor kan simpelweg zijn dat auteurs zich niet hebben aangemeld bij BUMA/STEMRA waardoor BUMA/STEMRA voor bepaalde titels niet weet aan welke rechthebbenden ze moeten uitkeren. Zo ontstaat een overschot. BUMA/STEMRA houdt dit geld voor een bepaalde tijd vast (zo'n 2 jaar) in de hoop dat rechthebbenden hun titels alsnog aanmelden. Gebeurt dat niet, dan wordt het overschot verdeeld onder de aangesloten auteurs op basis van hun aandeel in de totale uitkeringen. Relatief gezien profiteren grootverdieners als Bløf, Ewbank en Tiësto dus het meest van dit 'gevonden' geld. Gelukkig is enkele jaren geleden door BUMA/STEMRA en de Belangenvereniging Dance een eerste stap gezet voor een eerlijker verdeling.

De les die je hieruit kun trekken: al snel nadat je met je muziek de oefenruimte verlaat en de wijde wereld ingaat (live spelen, CD in eigen beheer uitbrengen of eerst online) is het zinvol om aanmelding bij BUMA/STEMRA te overwegen.

Lezers die het nu nog niet duizelt van alle informatie over rechten, BUMA, STEMRA en SENA raad ik dringend Creative Commons aan. CC ondersteunt een flexibelere manier van omgaan met auteursrecht die beter aansluit bij de praktijk op internet. Later kom ik daar misschien nog op terug, hier vind je vast enkele voorlichtingsfilmpjes. Zeker kijken als je aanmelding bij BUMA/STEMRA overweegt! Voor de aanschaf van een nieuwe gitaar loop je toch ook eerst verschillende winkels af voor een product- en prijsvergelijking? Daarom.

Morgen bespreek ik de rol van publishers. Tot dan!

Tweet

Wat doet een publisher? (4)

Afgelopen vrijdag heb ik de basisprincipes van auteursrecht, naburige en mechanische rechten behandeld, inclusief de instanties die een rol spelen bij het innen en verdelen van die inkomsten (resp. BUMA, SENA en STEMRA). Kort gezegd komt het erop neer dat deze 3 instanties voor het gebruik van muziek via alle mogelijke kanalen vergoedingen innen (denk je eens in hoe groot die plas geld moet zijn!) en dit op basis van bepaalde verdeelsleutels verdelen onder ingeschreven auteurs.

Tijd om aan de hand van wat voorbeelden de theorie te verduidelijken:

Mark Ronson feat. Amy Winehouse - Valerie

Grootste wereldwijde hit van het jaar, maandenlang gedraaid op alle radio- en clipzenders. Te pas en te onpas onder een TV-reportage gezet, meest gecoverde song in de nieuwe Popstars-serie. Zowel de versie die Ronson produceerde als Amy's akoestische solo-versie. Wie woont hier nu het grootst van? Amy? Mark? Allebei? Het antwoord: David McCabe. Hij schreef 'Valerie' voor zijn band The Zutons. Amy haalde Mark Ronson daarna over er een eigen (veel betere!) versie van op te nemen.

Wie vangt nu wat? David ontvangt van BUMA en STEMRA een vergoeding voor elk gebruik van zijn song: verkocht op CD, LP, als download of ringtone, gedraaid op radio, TV, in commercials, films of games, als Amy het live speelt, als Mark het live speelt (al dan niet met Amy), een DJ het draait of uitgevoerd door duizenden coverbands en Popstars (in Amy's versie). En dat jaar na jaar na jaar... David is binnen, fully loaded!

Maar met Amy en Mark hoeven we ook geen medelijden te hebben: in het huidige klimaat is hun 'Valerie' één van de weinige échte verkoophits op single. Over de verkopen van hun single, album, downloads en ringtones ontvangen ze royalty's van hun platenmaatschappij. Daarnaast heeft hun versie van 'Valerie' een positief effect op beider carrière: met Amy ging het al uitstekend (ook fully loaded, maar dan met drank & drugs), maar 'Valerie' heeft Ronsons eigen album veel aandacht opgeleverd. Met zo'n joekel van een hit speel je bovendien in 1 klap voor grotere zalen en vertigvoudigen je gages. Tot slot keert de SENA uit: aan Amy voor het zingen van beide versies van 'Valerie', aan Mark voor de productie van zíjn versie en aan de muzikanten voor de versie(s) waarop zij te horen zijn.

Morgen een ander voorbeeld. En maak je niet druk: langzaam maar zeker komen we ook bij de zin en onzin van publishers.

Tweet

Wat doet een publisher? (3)

Toelichting op de 6 voorbeelden uit mijn vorige post:

1. Radio- en clipstations houden bij welke plaat van welke artiest ze draaien en dragen deze informatie over aan BUMA. Op basis van die gegevens keren BUMA en SENA uit: BUMA aan tekstschrijvers en componisten, SENA aan producer(s) en meespelende muzikanten. Als jij je zelfgeschreven album ook produceert ontvang je dus een vergoeding van BUMA resp. SENA. Hetzelfde geldt als je je zelfgeschreven tekst (BUMA) zingt (SENA). Om voor die vergoedingen in aanmerking te komen moet je bekend zijn bij deze instanties, dus ingeschreven staan. Kleine moeite. Je meldt je als tekstschrijver of componist aan bij BUMA, bij STEMRA als iemand CD's met jouw muziek perst of je muziek digitaal beschikbaar maakt. Bij SENA laat je middels een zg. labelcopy weten wie er op welke opnames meespelen en wie produceerde. De muzikanten en producer ontvangen dan een vergoeding wanneer je muziek wordt gedraaid of verkocht. Uitgekookte A&R-managers zetten op zo'n labelcopy dat ze 'Super Shaker' (wat?!) speelden op Volumia's debuutalbum en pakken zo een paar dubbeltjes mee.
   
   
   BUMA keert (kleine) vaste vergoedingen uit op basis van bepaalde wegingsfactoren. Zo levert 1 play overdag op Radio 538 door het verschil in aantal luisteraars meer op dan 1 play 's nachts op Radio Bergeijk. Elk radio- en TV-station heeft bij BUMA een eigen 'puntwaarde'.
   
   
2. Niet alle kroegen dragen een vergoeding af voor het feit dat de radio aanstaat of ze hun eigen CD's draaien. Vaak is de redenatie: maar ik heb toch al betaald voor deze CD? Klopt, maar je kroegbaas maakt de muziek nu openbaar en moet daarvoor een vergoeding afdragen. Steeds vaker zie je in kroegen zo'n machine hangen die automatisch muziek draait (zie onderaan deze pagina), aangepast aan de kroeg en het moment van de dag. Handig, want deze machines houden exact bij wat ze spelen en dus hoeveel rechten verschuldigd zijn. Met de afspeellijsten weten BUMA en SENA wie waarvoor vergoed moet worden.
   
3. Als je na de toegift je setlist oppakt en bij BUMA inlevert, zijn zij op de hoogte en keren uit. Doe je dat niet, dan maak je John Ewbank en Bløf een klein beetje rijker (dit leg ik volgende week uit). Maar heb je ooit een blocnote naast de draaitafels van je lokale DJ zien liggen? Precies. BUMA weet vaak niet dat de zaal uit z'n dak ging toen hij jouw nieuwe single draaide...
   
4. Bij Tijs Verwest wel: Tijs legt namelijk veel eigen platen & producties op zijn draaitafels en zou wel stom zijn als hij BUMA en SENA niet liet weten wat hij exact heeft gedraaid. Ook hier geldt: hij krijgt een hogere vergoeding wanneer hij zijn eigen productie draait op Sensation dan wanneer hij diezelfde plaat opzet in 013. Voor grote concerten verleent BUMA een prima service: als De Toppers jouw liedje zingen in een uitverkochte ArenA ontvang je een versnelde uitkering. Erg handig als je een nieuwe koelkast wil aanschaffen. Normaal gesproken krijg je maar 1 keer per jaar uitgekeerd door BUMA.
   
   
5. Als het goed is betaalt het reclamebureau jou (een flat fee vergoeding voor je toestemming), je platenmaatschappij (omdat zij eigenaar zijn van de opname die wordt gebruikt), aan BUMA voor de auteurs- en aan SENA voor de naburige rechten. Eventueel zit je publisher daartussen (daarover later meer). Op basis van het uitzendschema van de campagne krijg jij afgerekend. Ook nu weer: commercials in de rust van de Champions League-finale leveren meer op dan na Dode Dichters Almanak.
   
6. De hoogte van de vaste vergoeding per CD hangt af van de verkoopprijs, maar schommelt rond €1 per CD. Haal hier een .zip van BUMA/STEMRA met de exacte tarieven en andere handige documenten, waaronder antwoorden op veelgestelde vragen.
   

Wat doet een publisher? (2)

Bronnen voor deze serie: Musiconomie door Ton Lamers. Zeer nuttig en ook uitermate prettig leesbaar: All You Need To Know About The Music Business door Donald S. Passman. Die titel is ongelogen, dit boek is iedere € waard! Ook bedankt: Marjan Mooij en Erik Verzijl van BUMA/STEMRA + een aardige medewerker van een grote publisher die anoniem wenst te blijven.

Wie muziek maakt, bouwt rechten op. Mijn ervaring is dat veel beginnende muzikanten niet precies weten wat daarmee wordt bedoeld en wat ze nu precies 'bezitten'. Laat ik daarom een poging wagen om het in Jip & Janneke-taal uit te leggen en aansluitend de rol toe te lichten van de partij die er meestal met je over begint: een publisher ('muziekuitgeverij' op z'n Hollandsch).

Als je een tekst schrijft (hierna te noemen: de tekstschrijver) of muziek componeert (hierna te noemen: de componist) ben je auteur en dus houder van auteursrechten. Schrijf jij 100% van de muziek van een song en een ander 100% van de bijbehorende tekst dan bezitten jullie allebei 50% van het auteursrecht op zowel tekst als muziek voor deze song. Lees dat nog maar 'ns langzaam terug. Het is de reden waarom Paul nog steeds met Yoko moet overleggen.

Doe je het met z'n drieën dan bezit ieder van jullie 33,3% van zowel tekst als muziek, ongeacht wie waaraan het meest heeft gewerkt. En zo verder. Als je slechts meespeelt op een opname (dus alleen te horen bent en niet meeschreef) of een opname produceert, bouw je naburige rechten op.

De geldstromen rond auteursrechten vallen onder de verantwoordelijkheid van BUMA/STEMRA. Zij zorgen ervoor dat muziekauteurs (= tekstschrijvers & componisten) de vergoeding ontvangen waar ze recht op hebben.

BUMA ontvangt en betaalt uitvoeringsrechten door wanneer je muziek op TV, radio, in reclames, films, games, kroegen en clubs te horen is (live gespeeld of gedraaid door de DJ).

STEMRA ontvangt een vergoeding van je platenmaatschappij voor het persen van LP's, CD's en comprimeren van je muziek tot downloads en ringtones. Dit zijn de zg. mechanische rechten. Deze hangen dus samen met de productie van geluidsdragers.

Vergoedingen voor naburige rechten worden geïnd en verdeeld door SENA. Daar krijgen je sessie-gitarist en producer dus hun geld van.

Een paar praktijkvoorbeelden:

1. Alle radiostations die muziek draaien betalen per gedraaide track een vergoeding. Hetzelfde geldt voor TMF en MTV die clips (en dus muziek) draaien.
   
2. Een kroeg die muziek draait moet daarover een vergoeding afdragen.
   
3. Een club betaalt standaard een vergoeding voor het feit dat jij je songs daar live uitvoert en de DJ na afloop andermans plaatjes opzet.
   
4. Tiësto houdt bij welke plaatjes hij mixt op Sensation.
   
5. Een reclamebureau of zijn opdrachtgever betaalt voor het gebruik van jouw track in hun commercials.
   
6. Voor het persen en uitbrengen van CD's betalen platenmaatschappijen per exemplaar een vaste afdracht voor mechanische rechten. Die vergoeding betaal je ook als je in eigen beheer CD's laat persen.

Vanmiddag licht ik deze 6 punten toe.

Tweet